الملا فتح الله الكاشاني
241
تفسير كبير منهج الصادقين في الزام المخالفين ( فارسي )
است در تفسير خود كه موسوم است باسباب نزول و موفق الدين احمد بن يوسف الكواشى نيز در تفسير خود كه مسمى است به تبصرة آورده كه عباس بن عبد المطلب و طلحة بن شيبه با امير المؤمنين عليه السّلام در مقام مفاخره بر آمدند طلحه ميگفت بيت انا صاحب البيت و بيدى مفتاحه فانا افضلكم و عباس مىگفت انا اسقى الحاج فانا صاحب السقاية و القائم عليها شاه اولياء عليه الصلاة و السلام چون اين مقاله از ايشان بشنيد فرمود ما ادرى ما تقولون فقد صليت ستة اشهر الى القبلة قبل الناس و انا صاحب الجهاد يعنى طلحه گفت كه اختيار بيت اللَّه در دست منست و مفتاح خانه نزد من پس مرا مزية مرتبه باشد بر ديگران و اشرف از همه عالميان عباس گفت من صاحب سقايهام و بحجاج آب مىدهم پس من افضل و اشرف باشم امير المؤمنين عليه السّلام فرمود كه من نميدانم كه شما چه مىگوييد چه اين افتخار شما بر من بىوجه است زيرا كه من ايمان آوردهام بمحمد ص و تصديق به خدا و رسول او و بروز قيامت كردهام و اقتدا به حضرت رسالت ( ص ) نموده نماز ميگذاردم قبل از جميع مردمان به مدت شش ماه همه بعبادت اصنام مشغول بوديد و سجده لات و عزى ميكرديد و من مجاهد * ( فِي سَبِيلِ اللَّه ) * بودم و در خدمت نبى و نصرت او بجان ميكوشيدم و شما در خدمت اوثان و متابعت شيطان بوديد حسين بن عمر روايت كرده از سدى از ابى مالك از عبد اللَّه بن عباس كه روزى عباس بن عبد المطلب اظهار شرف و فضيلت خود مينمود و خود را در ميان اكابر قريش ميستود و ميگفت من از على بن ابى طالب عليه السّلام افضلم زيرا كه اقربم به حضرت رسالت ( ص ) چه من عم رسولم و رسول ص برادرزادهء منست و على ع پسر عم اوست و پسر عم ابعد است از عم و نيز من صاحب سقايهام و حاجيان را آب مىدهم و على عليه السّلام را اينمرتبة نيست چه اين شرف در او مفقود است طلحة بن شيبه ميگفت كه شرف و فضيلت و مزيت مرا است زيرا كه صاحب بيت اللَّه ام و كليد خانه در دست منست و من عامر مسجد حرامم و هيچكس از قريش در مرتبهء من نيست و در شرف بدرجهء من نرسد هر دو در اين سخن بودند كه على مرتضى عليه السّلام برسيد و اين سخنان استماع نمود و فرمود انا افضل منكما انا المجاهد فى سبيل اللَّه يعنى اى عباس و طلحه بدانيد و آگاه باشيد كه من افضل و اشرف و اكمل از شما ام زيرا كه من در ترويج دين نبى و نصرت او كوشيدهام و دشمنان او را خار و مقهور گردانيدهام و خداوند تعالى فرموده است كه فَضَّلَ اللَّه الْمُجاهِدِينَ عَلَى الْقاعِدِينَ أَجْراً عَظِيماً پس شما را رتبه من نباشد و درجهء من اعلى و اسنى از درجهء امثال شما باشد و چون اين تنازع و تشاجر در ميان ايشان واقع شد حق تعالى از سر اجلال و تعظيم على ابن ابى طالب و تصديق قول او اين آيه فرستاد كه * ( أَ جَعَلْتُمْ ) * آيا ميگردانيد همزه براى انكار است يعنى مگردانيد * ( سِقايَةَ الْحاجِّ ) * اهل سقايه حاجيان را * ( وَعِمارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ ) * و ارباب عمارة